Ethereum Foundation vừa ấn định hạn chót đến tháng 12/2029 để đưa Ethereum (ETH) lên mức kháng máy tính lượng tử, đồng thời công bố mục tiêu này cùng bảng xếp hạng ưu tiên cho 62 đề xuất nâng cấp.
Các điểm chính:
- Nhóm Protocol Cluster của Ethereum cam kết đến tháng 12/2029 phải biến Layer 1 – từ lớp thực thi, đồng thuận đến dữ liệu – trở nên kháng lượng tử.
- Mốc thời gian này được đưa ra cùng tier list thống nhất đầu tiên của nhóm, bao trùm 62 đề xuất trong bản nâng cấp Hegota.
- Để kịp hạn, mạng lưới sẽ cần một hard fork khoảng mỗi 7,2 tháng sau khi Glamsterdam ra mắt cuối 2026.
Protocol Cluster của Ethereum đặt hạn chót tháng 12/2029
Nhóm Protocol Cluster của Ethereum Foundation đã công bố cam kết vào ngày 7/9, kèm theo tier list thống nhất đầu tiên mà nhóm từng xây dựng cho một bản nâng cấp mạng Ethereum duy nhất.
Chín nhóm nội bộ đã chấm điểm các đề xuất. Họ đưa ra tổng cộng 397 đánh giá riêng rẽ, loại thẳng 28 đề xuất và ấn định một hạn chót bao phủ toàn bộ các lớp thực thi, đồng thuận và dữ liệu – tức là xử lý cả lớp nền thay vì từng mảnh rời rạc.
Protocol Cluster nhấn mạnh đây là “hạn chót tự đặt ra”, bởi không ai có thể đặt lịch cho thời điểm xuất hiện một cỗ máy đủ mạnh để phá vỡ hệ mật mã đường cong elliptic đang bảo vệ phần lớn tài khoản hiện nay. Mục tiêu được coi là “không thương lượng” ít nhất cho đến tháng 1/2027, khi các chuyên gia bên ngoài sẽ rà soát lại tốc độ tiến triển.
Đọc thêm: Ngân hàng bán crypto nhưng né rủi ro bảng cân đối tại Brazil
Fredrik Svantes gắn Hegota với mốc thời gian lượng tử
Fredrik Svantes, phụ trách điều phối giao thức tại Ethereum Foundation, cho biết nhóm đang “nhắm mục tiêu một cách quyết liệt” vào một Layer 1 kháng lượng tử muộn nhất là tháng 12/2029. Ông nói thêm rằng cam kết này đã bắt đầu định hình danh sách đề xuất mà các đội kỹ sư ưu tiên đưa vào Hegota – bản hard fork dự kiến nối tiếp Glamsterdam sẽ ra mắt năm sau. Tại thời điểm hiện tại, Ethereum chưa có khả năng kháng lượng tử.
Tài khoản và validator vẫn dựa vào các sơ đồ chữ ký mà một cỗ máy lượng tử đủ mạnh có thể giải ngược, dù công nghệ hiện nay còn cách rất xa ngưỡng đó. Protocol Cluster đã chỉ đích danh hai đề xuất “bắt buộc phải triển khai” trong Hegota, trong đó có đề xuất đưa account abstraction thành chức năng gốc của giao thức, đặt nền móng cho các cơ chế xác thực hậu lượng tử.
Tài liệu quy hoạch hiện yêu cầu nhà phát triển giả định một đột phá mang tính bước ngoặt trong máy tính lượng tử có thể đến sớm nhất vào năm 2030 – giả định mà nhóm thừa nhận còn “đi trước” đa số dự báo đáng tin cậy. Mốc thời gian này trùng với các mục tiêu di trú sang chuẩn hậu lượng tử mà Google, Cloudflare và Microsoft tự đặt ra. Nếu xuất phát từ bản ra mắt Glamsterdam cuối 2026, để đạt “kháng lượng tử hoàn toàn”, Ethereum sẽ phải hard fork khoảng mỗi 7,2 tháng – một nhịp độ gần như không cho phép chậm trễ.
Cảnh báo của Vitalik Buterin mở đường cho lộ trình mới
Áp lực đẩy nhanh tiến độ đã tích tụ từ mùa thu năm ngoái. Tại một hội nghị nhà phát triển ở Buenos Aires tháng 11, Vitalik Buterin đã cảnh báo rằng mật mã đường cong elliptic có thể bị bẻ gãy ngay trước cuộc bầu cử tổng thống Mỹ 2028, và ông kêu gọi hệ sinh thái hoàn tất quá trình chuyển đổi trong vòng bốn năm.
Buterin ước tính xác suất xuất hiện một cỗ máy có thể phá vỡ các hệ mật mã hiện tại trước năm 2030 ở khoảng 20%, dựa trên dự báo tổng hợp từ nền tảng dự đoán Metaculus.
Những cảnh báo này đã làm đảo thứ tự ưu tiên công việc của đội ngũ phát triển. Bản hard fork lớn gần nhất, Fusaka, chính thức hoạt động ngày 3/12 và chủ yếu xử lý vấn đề dữ liệu cho các rollup, trong khi khả năng sẵn sàng hậu lượng tử hiện được xếp ngang hàng với bốn mảng nghiên cứu dài hạn khác: finality nhanh, quyền riêng tư, trạng thái và zkEVM.
Bài tiếp theo: Chuỗi Robinhood lần đầu vượt Solana với 1,45 tỷ USD khối lượng DEX trong ngày
