นักวิจัยจาก Alloc Init เสนอโมเดลใหม่เพื่อซ่อนทั้งตัวผู้ส่ง Bitcoin (BTC) ผู้รับ และจำนวนเงินที่โอน โดยหยิบยืมกลไกคริปโทกราฟีของ Zcash (ZEC) มาใช้ และออกแบบให้ไม่ต้องทำซอฟต์ฟอร์กบิตคอยน์
ประเด็นสำคัญ
- Shielded Bitcoin ของ Alloc Init ใช้โน้ตเข้ารหัสและ zero-knowledge proofs เพื่อปิดบังรายละเอียดธุรกรรมบนบิตคอยน์
- ให้ “อินเด็กเซอร์” ไม่ใช่นักขุด เป็นผู้ตรวจสอบ proof และกันการใช้จ่ายซ้ำ ทำให้กติกาฉันทามติของบิตคอยน์ไม่ต้องเปลี่ยน
- นักวิจารณ์ชี้ความเสี่ยงจาก “เซตนิรนาม” ที่เล็กมากในช่วงเริ่มต้น และการไม่รองรับยุคควอนตัม
กลไก Shielded Bitcoin
Clara Shikhelman, Mikhail Komarov และ Aleksei Moskvin เผยแพร่เอกสารวิจัยชื่อ Shielded Bitcoin เมื่อวันพฤหัสบดี ซึ่งเสนอระบบโน้ตเข้ารหัส ตัวทำลายสาธารณะ (public nullifier) และ zero-knowledge proofs เพื่อซ่อนจำนวนเงิน ผู้ส่ง ผู้รับ และความเชื่อมโยงกับเหรียญที่เคยใช้ไปก่อนหน้า แตกต่างจาก Zcash ตรงที่กลไกนี้ ไม่ต้องมีบล็อกเชนหรือระบบฉันทามติของตัวเอง
ภายใต้แบบจำลองนี้ นักขุดบิตคอยน์ไม่ได้มีบทบาทบังคับใช้กติกาเพิ่มเติม ธุรกรรมจะถูกบันทึกลงบนเชนบิตคอยน์เป็นเพียง “ข้อมูลดิบ” ขณะที่ซอฟต์แวร์แยกส่วนที่เรียกว่าอินเด็กเซอร์เป็นผู้ตรวจ proof ปฏิเสธธุรกรรมใช้จ่ายซ้ำ และสร้างสถานะของระบบขึ้นมาใหม่ ผู้ใช้ที่ฝาก 1 BTC เข้าระบบจะได้รับโน้ตส่วนตัวมูลค่าเท่ากัน และหากส่งต่อ 0.2 BTC โน้ตเดิมก็จะถูก แตกส่วน ออกเป็นโน้ตเข้ารหัสใหม่สองชุด
อย่างไรก็ดี กลไก “เพก” สำหรับนำเหรียญเข้า–ออกระบบยังไม่สมบูรณ์ และผู้เขียนก็ไม่ได้อ้างว่ากระบวนการเข้า–ออกนั้นจะเป็นส่วนตัว ทีมวิจัยวางแผนจะสร้างส่วนนี้ด้วย PIPEs v2 ซึ่งเป็นสคีม witness encryption พร้อมเตรียมออกเอกสารแยกต่างหาก มีบทรีวิวด้านเทคนิคฉบับหนึ่ง ประเมิน ว่าคุณสมบัติความเป็นส่วนตัวของโมเดลนี้อยู่ระดับใกล้เคียงกับ “shielded pools” ใน Zcash
อ่านเพิ่มเติม: หุ้นโทเค็นอาจมาอยู่บน XRPL ได้หรือไม่? คำสั่ง SEC เปิดประเด็นนี้
เสียงวิจารณ์จาก Zavodil และ Ben-Sasson
นักพัฒนา Vadim Zavodil ออกมาวิจารณ์ แผนดังกล่าว โดยให้เหตุผลว่า Zcash ได้สร้างสแต็กความเป็นส่วนตัวชุดนี้ไว้เกือบครบแล้ว และพูลใหม่บนบิตคอยน์จะไม่มี “เซตนิรนาม” ขนาดใหญ่เหมือนที่ Zcash สะสมมาหลายปี เขาเขียนไว้ว่า “โปรโตคอลเมตาใหม่เริ่มจากศูนย์ หมายความว่าธุรกรรมส่วนตัวครั้งแรกของคุณ ซ่อนอยู่ในฝูงชนที่มีแค่คนเดียว”
ฝั่งนักวิจัยก็ยอมรับ ประเด็นใกล้เคียงกันในโพสต์ประกอบงานวิจัย โดยระบุว่าเม็ดเงินฝากจำนวนมาก ไม่ได้แปลว่า “เซตนิรนาม” จะใหญ่โดยอัตโนมัติ ผู้สังเกตการณ์ยังอาจเชื่อมโยงธุรกรรมได้ หากมีผู้เล่นไม่กี่รายที่ออกโน้ตส่วนใหญ่ หรือหากพฤติกรรมกระเป๋าเงินแต่ละใบ มีรูปแบบเฉพาะตัวเกินไป ด้าน Pierre-Luc Dallaire-Demers ผู้ก่อตั้งบริษัทคริปโทกราฟีหลังยุคควอนตัม Pauli Group ก็ออกมาแสดงความกังวลอีกจุด โดยมองว่าโครงสร้างนี้ “น่าสนใจ แต่ยังไม่ทนทานต่อควอนตัมเลย”
ขณะที่ Eli Ben-Sasson ซีอีโอ StarkWare แสดงท่าทีเชิงบวกว่า จุดมุ่งหมายดั้งเดิมของงานวิจัย Zerocash ปี 2014 ที่เขาเป็นผู้ร่วมเขียน คือการนำความเป็นส่วนตัวมาสู่บิตคอยน์ แม้เขายังไม่ได้อ่านข้อเสนอล่าสุด แต่ย้ำว่าต้องการเห็นทั้งความเป็นส่วนตัว และความสามารถในการขยายระบบผ่าน zero-knowledge proofs ถูกนำไปใช้บนเลเยอร์ฐานของบิตคอยน์
ด้าน Zcash เองซึ่งเติบโตมาจากงานวิจัยชุดนั้น ก็กำลังเตรียมปรับโครงสร้างใหญ่ ผ่านอัปเกรด NU7 ที่จะ ลด เวลาบล็อกเป้าหมายจาก 75 วินาที เหลือ 25 วินาที และระงับ การใช้จ่ายจาก Sprout shielded pool รุ่นเก่า การเปิดใช้งานบนเทสต์เน็ตกำหนดไว้ 6 ต.ค. และนักพัฒนาคาดว่าจะตัดสินใจในวันที่ 20 ต.ค. ว่าจะเดินหน้าลอนช์เมนเน็ตในวันที่ 5 พ.ย. หรือไม่
อ่านต่อ: Ethereum อาจมีดีมานด์ใหม่จากการจ่ายเงินด้าน AI ตามมุมมองของ BlackRock
