Ethereum (ETH) kurucularından Vitalik Buterin, 11 Temmuz’da Elon Musk’a seslenerek X’in, sıradan insanların küresel yapay zekâ kurallarının oluşumuna doğrudan katkı verdiği bir koordinasyon merkezi olarak yeniden tasarlanmasını önerdi.
Öne Çıkan Başlıklar:
- Buterin, X’in hükümetleri, şirket patronlarını ve seçkin kurumları baypas eden bir “AI anlaşma pazarı”na dönüşmesini istiyor.
- İşsizlik oranının %25’in üzerine çıkması, süper pandemiler veya ölçekli otonom ölümcül dronlar gibi durumlarda otomatik devreye girecek “önceden mutabakatlı duraklatma” mekanizmalarını savunuyor.
- Teklif, tahmin piyasalarına, zincir üstü yönetişime ve sıfır bilgi ispatı (zero-knowledge) araçlarına ilgiyi artırabilir.
Buterin, X’i Küresel Yapay Zekâ Yönetişim Üssü Olarak Konumlandırıyor
Ethereum’un yaratıcısı, 11 Temmuz tarihli uzun X gönderisinde süper zekâ tartışmasının artık birbirine taban tabana zıt iki kampa sıkıştığını savundu. Bir kesim, 2040’a kadar bir tür süper zekânın ortaya çıkmasını beklerken; diğer kesim yapay zekâyı “normal bir teknoloji” olarak görüyor, hem varoluşsal risk uyarılarını hem de güç yoğunlaşması korkularını hafife alıyor.
Buterin, bu paylaşımıyla, bu hafta AI Futures Project tarafından yayımlanan AI 2040: Plan A senaryosuna yanıt verdi. Söz konusu çalışma, Washington ve Pekin’e süper zekânın 2040’a kadar geciktirilmesi için birlikte hareket etme çağrısında bulunuyor. Buterin ise teknolojinin ne kadar hızlı ilerleyeceği konusunda net bir kanaati olmadığını, “hangi dünyada yaşadığımız” konusunda derin bir belirsizlik hissettiğini dile getirdi.
Onun çözümü, önceden üzerinde uzlaşılan bir dizi “tetikleyici” koşul. İşsizlik oranı %25’in üzerine çıkarsa, bir süper pandemi patlak verirse veya ölümcül otonom dronlar büyük ölçekli olarak devreye girerse, her iki kampın da baştan taahhüt ettiği, yavaşlama ya da “ara verme” tartışmalarını yeniden açacak mekanizmalar devreye girecek. Şüpheciler bu tetikleyicilerin hiç çalışmayacağını varsayarak, “kaygılı” grup ise tam tersine devreye gireceklerine inanarak bu plana imza atacak. Buterin ayrıca, bazı yapay zekâ şirketlerinin “küresel kontrolün tek elde toplanması” yaklaşımından rahatsız olduğunu vurguladı.
Musk’a mesajı, düzenlemeden çok “koordinasyon çağrısı” çerçevesinde, oldukça netti. Buterin’e göre X, büyük devletleri, şirket liderlerini ve düşünce kuruluşu elitlerini aradan çıkaran “büyük pazarlıkların” yapıldığı bir platforma dönüşmeli ve böylece “daha fazla insana söz hakkı” tanımalı.
Ayrıca Oku: Charles Hoskinson Cardano’dan Ayrılıyor mu? İddialara ‘Tamamen Yalan’ Diyor
Tahmin Piyasaları, Yapay Zekâ Denetiminde Yeni Rol Peşinde
Buterin’in önerisi, “defansif hızlandırma” olarak tanımladığı ve kısaca d/acc diye anılan çerçevesinden besleniyor. Bu yaklaşım, yatırımların pandemi hazırlığına, güvenli açık donanıma, biçimsel doğrulamaya ve kriptografiye yönlendirilmesini savunuyor. Ocak 2025’te yayımladığı bir öneride, riskli yapay zekâ projelerine karşı “son çare freni” olarak küresel hesaplama gücünün bir ila iki yıl boyunca %99’a varan oranda azaltılmasını gündeme getirmişti. Bugün X için sunduğu platform vizyonu da aynı mantık üzerine kurulu.
Musk’ın bu çağrıya kulak vermesi, kripto altyapısı için de ciddi bir kaldıraç rolü oynayabilir. Önerilen tetikleyici olaylara ilişkin doğrulanabilir tahminler, Polymarket gibi tahmin piyasaları üzerinden fiyatlanabilir; sıfır bilgi ispatları ve zincir üstü oylama mekanizmaları ise, Buterin’in tarif ettiği şeffaf ve denetlenebilir altyapıyı sağlayabilir.
Bu çağrı, Buterin ile Musk arasındaki dalgalı dönemin son halkası niteliğinde. Buterin, 2024’te Community Notes ve tahmin piyasalarını, bu on yılın “iki amiral gemisi sosyal epistemik teknolojisi” olarak övüp öne çıkarmış; ardından Aralık ayında X’in, “koordine nefret seansları” için bir tür “ölüm yıldızı lazerine” dönüşme riski taşıdığı uyarısında bulunmuştu. Ocak ayında ise Musk’a, sadece kaynak kodunu yayımlamak yerine, algoritma değişikliklerini sıfır bilgi kriptografisiyle doğrulamasını tavsiye etti.
Sıradaki Haber: Palantir 50 Mühendisi ve Piyasa Değerinin Dörtte Birini Kaybetti: Ne Ters Gitti?