Solana (SOL), tek bir işlemin taşıyabildiği veri miktarını Salı günü üç kattan fazla artırarak ağdaki üst sınırı 1.232 bayttan 4.096 bayta yükseltti.
Öne Çıkan Başlıklar
- Solana’nın Transaction V1 formatı, ana ağda 1.035’inci epoch’un başlangıcında, 15 Eylül saat 01.00 civarında devreye alındı.
- Daha büyük “zarf”, sıfır bilgi ispatları, geniş çoklu imza onayları ve çok adımlı alım satım işlemlerinin tek atomik işlemde kesinleşmesini sağlıyor.
- Eski (legacy) ve v0 işlemler çalışmaya devam ediyor; ancak uygulamalar ve veri servislerinin yeni formatı okuyacak şekilde güncellenmesi gerekiyor.
Transaction V1 Solana Ana Ağında Aktif
Yeni format, Solana Foundation açıklamasına göre, ana ağda 1.035’inci epoch’un başında, yaklaşık 01.00 UTC’de devreye alındı. Geliştirme çalışmalarına Anza öncülük etti; Jacob Creech ve Andrew Fitzgerald ise başlıca katkı sağlayan isimler arasında gösteriliyor.
Daha büyük boyut ve buna uygun mesaj yerleşimi, SIMD-0296 ve SIMD-0385 numaralı iki tasarım dokümanında tanımlanıyor.
V1 formatında işlem göndermek zorunlu değil; eski (legacy) ve v0 formatları eskisi gibi sorunsuz çalışmayı sürdürüyor. Ek alan, işlemin yürütülmesi için gereken talimatları (instructions), imzaları ve diğer verileri taşıyor; ancak ağın saniyede kesinleştirdiği işlem sayısını değiştirmiyor.
Ayrıca Bkz.: XRP Ledger Bir Blokta 3.254 İşlemle Rekor Kırdı
Solana’nın 4.096 Baytlık Üst Sınırı Neden Önemli?
Eski sınır altında, geliştiriciler karmaşık süreçleri tek bir küçük pakete sığdırmak ya da birden fazla işleme bölüp, bu işlemleri paketler (bundle) üzerinden yeniden bir araya getirmek zorunda kalıyordu. Bu paketler, protokol seviyesinde tüm adımların ya hep birlikte başarıya ulaşacağı ya da tamamen başarısız olacağına dair bir garanti içermiyordu.
V1 ile birlikte adres arama tabloları (address lookup tables) devre dışı bırakılıyor ve hesap adresleri doğrudan işleme yazılıyor. Böylece, her hesap için bir indeks baytı yerine 32 baytlık daha sade bir düzen kullanılıyor.
Birden fazla onay gerektiren kurumsal cüzdanlar ile bilgiyi ifşa etmeden doğrulama imkânı sunan sıfır bilgi ispatları, bu güncellemeden ilk etapta en çok faydayı sağlayan alanlar olarak öne çıkıyor. Ethereum (ETH) tarafında ise protokol düzeyinde katı bir boyut sınırı bulunmuyor; bunun yerine daha ağır işlemler için daha yüksek ücret alınıyor. Bu nedenle söz konusu güncelleme, uzun süredir iki ağı ayıran yapısal farkı daraltan bir adım niteliğinde.
Öte yandan yalnızca kapasite artışı, kullanımın otomatik olarak yükseleceği anlamına gelmiyor. Galaxy Research, Solana token’larında tutulan değerin önemli bölümünün hâlâ atıl kaldığını, bazı daha hızlı büyüyen kategorilerde rakip ağların önde olduğunu savunuyor. DeFiLlama verilerine göre ağda merkeziyetsiz finans (DeFi) tarafında kilitlenen toplam değer yaklaşık 5,95 milyar dolar seviyesinde. Gerçek dünya varlıklarının Solana üzerindeki büyüklüğü ise Ağustos itibarıyla 350.000’den fazla adres üzerinden 4 milyar doları aştı.
Transaction V1 Öncesinde Gelen Solana Güncellemeleri
V1 formatını okuyabilmek, altyapı tarafında “breaking change” sayılıyor; dolayısıyla tek bir işlemi sorgulayan bir istek, hizmet sağlayıcının altyapısı güncellenmemişse başarısız olabiliyor. Doğrulayıcılar (validator) ve RPC işletmecilerinin Agave v4.2.2 veya üstü bir sürüm kullanması gerekiyor. Bir bloğu komple sorgulayan istekler de, blokta tek bir V1 işlemi dahi yer alıyorsa hata verebiliyor.
İlk belirlenen 1.232 baytlık sınır, Solana trafiği QUIC’e taşınmadan önce geçerli olan IPv6 paket kısıtlarından kaynaklanıyordu. Ekosistem ekiplerinden gelen daha fazla test ve entegrasyon süresi talebi üzerine, Anza ana ağ aktivasyonunu altı gün öteledi.
Bu değişiklik, Mayıs ayında blok kapasitesinin 60 milyon hesaplama biriminden 100 milyon hesaplama birimine çıkarılmasını ve zincir üstü depolama kirasında kademeli olarak yapılan yüzde 90’lık indirimi takip ediyor.
Sıradaki Haber: Grok 5 Musk’ın AGI Hedefi Olarak Öne Çıkarken Yapay Zekâ Güvenliği Uyarıları Artıyor

