OpenAI ngày 8/9 cho biết một mô hình nội bộ đã vận hành khoảng 10.000 tác tử (agents) để giải quyết bài toán Navier–Stokes, nhưng tuyên bố này đang bị hai nhà toán học bác bỏ.
Các điểm chính:
- Một hệ thống chưa công bố của OpenAI đã tạo ra bản chứng minh viết tay kèm hình thức hóa trong Lean cho một trong bảy bài toán Thiên niên kỷ.
- Tristan Buckmaster và Levent Alpöge, những người công bố kết quả liên quan trước đó một ngày, đặt câu hỏi OpenAI đã dùng cách tiếp cận giống hệt bằng cách nào.
- Terence Tao cho rằng các phòng thí nghiệm AI đang “khai thác” các bài toán mở nổi tiếng để đánh bóng tên tuổi hơn là vì hiểu biết toán học.
Chi tiết về “bằng chứng” Navier–Stokes của OpenAI
Công ty đã công bố bản thuyết minh và một bản hình thức hóa trong Lean, lập luận rằng một chất lỏng ban đầu trơn, đang đứng yên có thể phát sinh điểm kỳ dị trong thời gian hữu hạn. Các nhà nghiên cứu mô tả hệ thống nội bộ này “vượt xa” GPT-6 Astra, cho biết mô hình vẫn đang được huấn luyện và hiệu năng còn tiếp tục tăng. Giới toán học đã truy đuổi câu hỏi này gần 90 năm, kể từ khi Jean Leray năm 1934 chứng minh nghiệm tồn tại theo một nghĩa tổng quát, yếu hơn.
OpenAI bắt đầu huấn luyện mô hình ngày 28/8, sau đó từ 1/9 cho hệ thống “tấn công” toàn bộ các bài toán Thiên niên kỷ còn mở, sau khi rộ tin đồn có hai bài đã được giải. Lãnh đạo công ty nói với báo giới rằng hóa đơn tính toán lên tới hàng triệu USD.
Xem thêm: Giá XRP nhắm mốc 1,46 USD khi cá voi quay lại gom hàng trong tháng 9
Buckmaster và Bubeck tranh cãi chuyện tác quyền
Tristan Buckmaster, nhà toán học tại Đại học New York, và Levent Alpöge, nhà nghiên cứu tại Anthropic (tham gia với tư cách cá nhân), đã dành gần một năm nghiên cứu các phương trình chất lỏng liên quan. Họ phát triển trên kết quả trước đó của Diego Cordoba và Luis Martinez-Zoroa, và công bố các chứng minh đã được Lean kiểm chứng cho bài toán Euler có lực cưỡng bức chỉ một ngày trước khi OpenAI ra thông báo.
Buckmaster sau đó đặt vấn đề liệu các bản nháp ông từng viết trên Codex ở chế độ riêng tư có vô tình “dẫn đường” cho nỗ lực cạnh tranh hay không, và cho biết ông không nhận được câu trả lời rõ ràng về dữ liệu huấn luyện.
Ông cũng nói nhà nghiên cứu OpenAI Sebastien Bubeck đã thúc ép loại tên Alpöge khỏi một bài báo vì vấn đề nơi làm việc, rồi cảnh báo ông không nên công khai vụ việc.
Bubeck đã bác bỏ tường thuật đó là sai lệch và mang tính kích động.
OpenAI khẳng định các nhà nghiên cứu và tác tử AI của mình không hề tiếp cận công trình của Buckmaster–Alpöge trước khi bài báo được công bố, dù thừa nhận dữ liệu sử dụng đã được khử định danh có thể đã góp phần cải thiện mô hình. Công ty cũng nói không có kế hoạch nhận khoản thưởng 1 triệu USD gắn với bài toán. Viện Toán Clay, đơn vị đặt ra bảy bài toán Thiên niên kỷ năm 2000, vẫn xếp Navier–Stokes vào diện “chưa giải”.
Terence Tao hoài nghi vai trò AI trong toán học
Terence Tao, thường được xem là một trong những nhà toán học vĩ đại nhất đương đại, đã cảnh báo rằng các công ty AI đang biến những bài toán mở nổi tiếng thành công cụ quảng bá cho thế hệ hệ thống mới nhất. Ông lập luận việc “vặt sạch” các bài toán này để lấy đáp án có thể phá vỡ hệ sinh thái nuôi dưỡng thế hệ tiếp theo của kỹ thuật, câu hỏi và đội ngũ nhà toán học, ví von thực trạng này như việc “cướp phá một di chỉ khảo cổ”.
Quy mô dự án leo thang rất nhanh. Khoảng 100 tác tử ban đầu giải một phiên bản Euler không lực cưỡng bức đơn giản hơn trong khoảng 50 giờ. Nhóm Navier–Stokes sau đó báo cáo đã tìm được lời giải ngày 5/9, khoảng 88 giờ sau khi khởi động, và quá trình kiểm chứng bằng Lean cho chứng minh đó mất thêm 17 giờ.
Đọc tiếp: Bitget bổ sung khóa học blockchain vào chương trình UNICEF với hơn 642.000 người hưởng lợi
