Institutionele beleggers betalen meer voor neerwaartse bescherming op Bitcoin (BTC) dan ooit in de derivatenhistorie van de asset, en de data suggereert dat ze die verzekering mogelijk precies op het verkeerde moment kopen.
Het Bitcoin ChainCheck-rapport van VanEck van medio maart 2026, gepubliceerd op 20 maart en geschreven door senior analisten waaronder hoofd digitale‑activa‑onderzoek Matthew Sigel, constateert dat de put/call open‑interest‑ratio piekte op 0,84 en gemiddeld 0,77 bedroeg – de meest agressieve defensieve positionering sinds China in juni 2021 Bitcoin‑mining verbood.
Putpremies ten opzichte van het spot-handelsvolume bereikten een all‑time high van ongeveer 4 basispunten, circa drie keer het niveau tijdens de Terra/Luna‑crash en de Ethereum‑stakingliquiditeitscrisis (ETH) van midden 2022. De kosten van crashverzekering zijn nog nooit zo hoog geweest.
En historisch gezien, volgens VanEcks eigen dataset over zes jaar, is dat het moment waarop de crash het dichtst bij zijn einde is.
Het rapport verschijnt in een periode van reële macro-economische stress. De 30‑daagse gemiddelde prijs van Bitcoin daalde met 19% ten opzichte van de voorgaande periode.
De geopolitieke achtergrond, met onder meer oplopende spanningen rond Iran en olieprijzen boven de 100 dollar per vat, houdt de risicobereidheid op wereldwijde markten gedrukt.
De Federal Reserve liet de rente op 3,50% tot 3,75% tijdens de vergadering van 18–19 maart, waarbij voorzitter Jerome Powell herhaalde dat renteverlagingen pas komen als de inflatie duurzaam is teruggelopen. In deze omgeving is de neiging om te hedgen rationeel.
De vraag is of de markt zó agressief heeft gehedged dat het hedgen zelf een contrair signaal is geworden.
Dit artikel bekijkt de specifieke datapunt(en) in VanEcks rapport, wat ze meten, hoe ze zich verhouden tot historische precedenten, en of de divergentie tussen derivatenpaniek en stabilisering op de spotmarkt de these ondersteunt dat de markt dichter bij een cyclische bodem zit dan bij een nieuwe neerwaartse uitbraak.
Wat een put/call‑ratio van 0,84 werkelijk betekent
De put/call open‑interest‑ratio meet het relatieve volume van bearish ten opzichte van bullish posities in de optiemarkt.
Een putoptie geeft de koper het recht, maar niet de plicht, om Bitcoin tegen een bepaalde prijs binnen een bepaalde periode te verkopen. Een calloptie geeft de koper het recht om tegen een bepaalde prijs te kopen.
Wanneer handelaren meer puts dan calls kopen, stijgt de ratio.
Wanneer de ratio extreme niveaus bereikt, geeft dat aan dat de collectieve positionering van de markt overweldigend defensief is: deelnemers besteden meer kapitaal aan bescherming tegen prijsdalingen dan aan blootstelling aan mogelijke prijsstijgingen.
VanEcks data laat zien dat de ratio piekte op 0,84 en gemiddeld 0,77 bedroeg over de 30‑daagse periode die op 13 maart 2026 eindigde.
Het gemiddelde van 0,77 ligt in het 91e percentiel van alle observaties sinds medio 2019, wat betekent dat in 91% van de gemeten perioden in de afgelopen zes jaar optiehandelaren mínder bearish waren dan nu.
DL News meldde dat de totale open interest in Bitcoin‑opties rond de 33 miljard dollar ligt, en dat de huidige positionering de markt plaatst onder de 9% meest bearish perioden sinds medio 2019.
De laatste keer dat de ratio vergelijkbare niveaus bereikte was juni 2021, toen het mijnverbod in Peking een crash veroorzaakte van 64.000 naar 30.000 dollar.
Die episode leverde maximale angst op in de derivatenmarkten.
Bitcoin vormde vervolgens een bodem rond 29.000 dollar om daarna tot 60.000 dollar te stijgen in november 2021. De parallel is niet perfect, omdat het macroklimaat sterk verschilt, maar de structurele dynamiek is hetzelfde: extreme defensieve positionering geconcentreerd aan het uiteinde van een drawdown, niet aan het begin ervan.
Het is de moeite waard om te benadrukken wat de ratio níet meet. Ze maakt geen onderscheid tussen hedging en speculatieve shortposities.
Een institutioneel fonds dat een grote spotpositie in Bitcoin aanhoudt en puts koopt als portefeuilleverzekering is fundamenteel anders dan een speculatieve trader die puts koopt in verwachting van verdere daling.
Beide verschijnen identiek in de open‑interest‑data. De ratio vertelt je dát de markt defensief is. Ze vertelt je niet of die defensieve houding rationeel of excessief is.
Lees ook: Brazil Freezes Crypto Tax Rules
De 685 miljoen dollar aan putpremies: brandverzekering kopen in een rokende wijk
De hoeveelheid kapitaal die naar putopties stroomt, levert een in dollars uitgedrukte maatstaf voor hoeveel bescherming handelaren bereid zijn te betalen.
VanEck rapporteerde dat handelaren in de afgelopen 30 dagen ongeveer 685 miljoen dollar aan putpremies hebben uitgegeven. Hoewel dit cijfer maand‑op‑maand met 24% daalde, ligt het nog steeds boven 77% van alle maandelijkse observaties sinds begin 2025.
Callpremies daarentegen daalden met 12% tot circa 562 miljoen dollar. De ratio van betaalde put‑ tot callpremies bereikte 2,0 over de 30‑daagse periode die op 3 maart 2026 eindigde, het hoogste niveau sinds de zomer van 2022.
De prijsvorming hierachter is eenvoudig. Optiepremies worden bepaald door impliciete volatiliteit, die de marktverwachting van toekomstige prijsschommelingen weergeeft.
Wanneer de vraag naar puts stijgt, loopt de impliciete volatiliteit op puts op ten opzichte van calls, wat handelaren een negatieve "skew" noemen. VanEcks data toont dat de impliciete volatiliteit op puts gemiddeld rond de 66 lag, ongeveer 16 punten boven de gerealiseerde volatiliteit van circa 50 en ongeveer 17 punten boven de impliciete callvolatiliteit.
Dit verschil valt in het 89e percentiel sinds augustus 2019.
De analogie met verzekeringsprijzen is hier nuttig. Als de wijk van een huiseigenaar door een natuurbrand wordt getroffen, stijgen de kosten van brandverzekering dramatisch, niet omdat de verzekeraar hebzuchtiger is geworden, maar omdat de gepercipieerde kans op een claim is toegenomen.
In de huidige Bitcoinmarkt is de "brand" een samenloop van macro‑tegenwind: verhoogde rentestanden, geopolitieke instabiliteit, hardnekkige inflatie en een drawdown van 43% ten opzichte van de all‑time high. Beleggers betalen verhoogde premies omdat de waargenomen risico‑omgeving dat rechtvaardigt.
De contrarische vraag is of de markt dat risico heeft overprijsd, en dus natuurbrandtarieven betaalt terwijl de brand al onder controle wordt gebracht.
De divergentie met de spotmarkt: waarom de angst overdreven kan zijn
Het meest opvallende element van VanEcks rapport is de divergentie tussen de paniek in de optiemarkt en de stabilisering op de spotmarkt.
Terwijl derivatenhandelaren zich positioneren voor verdere neerwaartse beweging, is de daadwerkelijke prijs van Bitcoin gestopt met dalen met dezelfde snelheid die voorafging aan de hedging‑golf.
Gerealiseerde volatiliteit, die de omvang van feitelijke prijsschommelingen meet, daalde van ongeveer 80 naar net boven 50 in de verslagperiode. Dat is een aanzienlijke compressie.
Een gerealiseerde volatiliteit van 80 past bij het soort heftige, directionele prijsactie dat paniekverkopen kenmerkt. Een stand van 50 past bij consolidatie: een markt die een schok heeft verwerkt en een nieuw prijsniveau verteert in plaats van verder uit elkaar te vallen.
Futures‑fundingrentes leveren aanvullend bewijs van deleveraging. VanEck merkte op dat de fundingrentes op Bitcoin‑perpetualfutures daalden van 4,1% naar 2,7%.
Zoals uitgebreid behandeld in derivatenanalyses, meten fundingrentes de kosten van het aanhouden van geleveragede longposities. Wanneer funding hoog is, wijst dat op overvolle long‑leverage die de voorwaarden schept voor cascaderende liquidaties.
Wanneer fundingrentes dalen, betekent dat dat het speculatieve overschot is weggespoeld.
Met 2,7% ligt de funding duidelijk onder de niveaus die voorafgingen aan de liquidatiegolf van oktober 2025, toen in 36 uur voor 19 miljard dollar aan posities werd geliquideerd. De leverage die een aanbodgedreven crash zou voeden, is al uit het systeem gehaald.
Decrypt schreef dat VanEcks analyse laat zien dat het tempo waarmee langetermijnhouders hun Bitcoin verkopen "lijkt af te nemen", met maand‑op‑maand dalende transfers onder houders van minstens één jaar.
Dit is een belangrijk on‑chaindatapunt, omdat distributie door langetermijnhouders historisch gezien versnelt op marktpieken en vertraagt rond bodems.
Als de groep beleggers met de sterkste overtuiging minder verkoopt, verzwakt de structurele verkoopdruk die aanhoudende bearmarkten aandrijft.
Lees ook: After A $44M Hack, CoinDCX Now Faces A Fraud FIR
Het historische precedent: waarom extreme angst vaak herstel voorafgaat
VanEcks rapport bevat een backtest van wat historisch volgde op optionskew‑standen op het huidige niveau. De data omvat zes jaar aan observaties sinds augustus 2019.
Wanneer de impliciete volatiliteitsspread tussen puts en calls in het huidige deciel terechtkwam – de hoogste 10% van alle metingen in de dataset – bedroeg het gemiddelde rendement van Bitcoin in de daaropvolgende 90 dagen +13,2%. Het gemiddelde rendement over de daaropvolgende 360 dagen was +133,2%.
Ter vergelijking: het gemiddelde rendement van Bitcoin over alle perioden was -4,6% over 90 dagen en +102% over 360 dagen.
De logica achter dit patroon is mechanisch in plaats van mystiek. Wanneer de optiemarkt zwaar naar puts is verschoven, komen verschillende dynamieken samen.
Ten eerste wordt het onderhouden van een shortpositie via puts steeds duurder, waardoor sommige hedgers uiteindelijk hun posities sluiten, wat de verkoopdruk vermindert.
Ten tweede betekent de verhoogde put/call-ratio dat callopties relatief goedkoop zijn, wat een asymmetrische kans creëert voor handelaren die de andere kant willen innemen.
Ten derde, wanneer een groot deel van de markt al is gehedged tegen neerwaarts risico, is de pool van potentiële verkopers kleiner. Dat betekent dat elke positieve katalysator – of het nu een macro-ontwikkeling is, een instroomgolf in ETF’s, of een geopolitieke de-escalatie – op weg omhoog minder weerstand ondervindt.
VanEcks rapport stelde expliciet: "When options markets have been this fearful in the past, Bitcoin has tended to recover.
The current level of defensiveness, while warranted by recent price action, has historically marked periods closer to market bottoms than tops." DL News plaatste de parallel met juni 2021 in context: Bitcoin crashte van $64.000 naar $30.000 tijdens het Chinese miningverbod, waarbij de optiemarkten vergelijkbare angstniveaus bereikten.
De asset vond een bodem rond $29.000 en steeg binnen vijf maanden naar $60.000.
De kanttekening, die VanEck in standaardverklaringen opneemt, is dat resultaten uit het verleden geen garantie bieden voor de toekomst.
De dataset van zes jaar omvat een beperkt aantal extreme metingen, en elk daarvan vond plaats in een andere macro-omgeving.
De huidige omgeving, met olie boven $100, een Federal Reserve die pauzeert, en een actief geopolitiek conflict dat de energie-infrastructuur beïnvloedt, heeft geen precies historisch equivalent.
Het On-chain Beeld: Miners Verkopen, Langetermijnhouders Houden Vast
De on-chain data voegt nuance toe aan het signaal vanuit de derivatenmarkt. Het transactievolume daalde met 31% over de rapportageperiode, de dagelijkse fees met 27%, en het aantal dagelijks actieve adressen met 5%. De gemiddelde transactiekosten daalden met 40%.
De enige on-chain metric die een bescheiden stijging liet zien was het aantal transacties. VanEck erkende dat een groeiend deel van de Bitcoinhandel nu via ETF’s, derivaten en gecentraliseerde beurzen plaatsvindt, waardoor traditionele on-chain metrics "may no longer capture total market activity accurately."
Miners handhaafden wat PANews omschreef als een "mine-and-sell"-aanpak, waarbij vrijwel alle nieuw uitgegeven Bitcoin wordt verkocht.
Dit is in lijn met de margedruk door hogere energiekosten: met olie boven $100 worden miningactiviteiten in energiegevoelige regio’s geconfronteerd met inputkosten die hen dwingen blokbeloningen direct te liquideren om uitgaven te dekken.
Verkopen door miners is een bekende, kwantificeerbare bron van aanbod, momenteel ongeveer 450 BTC per dag aan nieuwe uitgifte na de halving. Tegen huidige prijzen rond $70.000 vertegenwoordigt dat alleen al ongeveer $31,5 miljoen aan dagelijkse verkoopdruk vanuit miners.
Het belangrijkere datapunt is het gedrag van langetermijnhouders. VanEck merkte op dat de distributie door houders van één jaar of langer is vertraagd.
Blockonomi meldde dat deze afnemende distributie, in combinatie met de dalende gerealiseerde volatiliteit en afkoelende funding rates, een beeld schetst waarin de entiteiten die het meest geneigd zijn te verkopen tijdens capitulatie – kortetermijnhouders en leveraged traders – al zijn vertrokken, terwijl de entiteiten met de langste beleggingshorizon hun verkopen terugschroeven.
Dit is het structurele profiel van een markt die de uitputting van verkopers nadert, niet van een markt die een nieuwe verkoopgolf ingaat.
Lees ook: SBF Backs Trump's Iran Strikes From Prison
Het Tegenargument: Waarom Het Deze Keer Anders Kan Zijn
De contrarian-these verdient kritische beschouwing. Het meest voor de hand liggende bezwaar is dat de macro-omgeving daadwerkelijk slechter is dan tijdens eerdere angstpieken in de optiemarkt.
Het Chinese miningverbod in juni 2021 was een eenmalige aanbodschok die het mondiale monetaire beleid of de energiemarkten niet veranderde.
De huidige omgeving omvat aanhoudende monetaire verkrapping, een geopolitiek conflict dat het wereldwijde energieaanbod beïnvloedt, en een Federal Reserve die expliciet heeft geweigerd de renteverlagingstijdlijn te bieden die risicovolle activa nodig hebben voor een duurzaam herstel.
Bitcoin handelt circa 43% onder de all time high. De CryptoQuant Bull Score Index daalde tot de meest bearish stand van de huidige cyclus tijdens het liquidatie-evenement van november 2025, en de huidige stand is in de VanEck-data van deze week niet publiekelijk geüpdatet.
Als de macro-omgeving verder verslechtert – door een olieprijspiek, een hernieuwde escalatie in het Midden-Oosten, of een onverwachte inflatieschok – kan de angst op de optiemarkt eerder vooruitziend dan overdreven blijken.
Er is ook een structureel argument tegen het lezen van de put/call-ratio als contrair signaal in de huidige cyclus. De Bitcoin-optiemarkt is sinds 2021 aanzienlijk volwassener geworden.
Deribit heeft meer dan 60% marktaandeel in BTC- en ETH-opties, en de deelnemersbasis is verschoven van retail-gedomineerd naar sterk institutioneel. DL News merkte op dat "unlike retail investors who mostly buy and sell spot Bitcoin, options markets are dominated by institutional players who use derivatives to bet whether an asset is going to rise or fall."
Wanneer institutionele handelaren extreme defensieve posities aanhouden terwijl de volatiliteit afneemt en de prijzen stabiliseren, kan dit een reële vooruitkijkende risico-inschatting weerspiegelen in plaats van paniekgedreven capitulatie. De angst op de optiemarkt is mogelijk niet irrationeel, maar simpelweg goed geïnformeerd.
VanEcks eigen rapport bevat de noodzakelijke nuance.
Het bedrijf schreef dat de analyse "not intended as a recommendation to buy or sell any securities named herein" is en voegt de standaarddisclaimer toe dat resultaten uit het verleden geen garantie zijn voor de toekomst.
Het gemiddelde 90-daagse rendement van +13,2% na vergelijkbare skew-niveaus is een gemiddelde over een kleine steekproef, geen voorspelling.
Waar De Data Wel Ondersteuning Voor Biedt
Het VanEck-rapport biedt een gedetailleerde, databrijke momentopname van een markt die gevangen zit tussen twee concurrerende realiteiten. De optiemarkt is geprijsd voor rampspoed: een piek-put/call-ratio van 0,84, $685 miljoen aan putpremies, een all time high in putpremie ten opzichte van spotvolume, en een implied volatility skew in het 89e percentiel.
De spotmarkt is geprijsd voor stabilisatie: de gerealiseerde volatiliteit daalde van 80 naar 50, de funding rates van 4,1% naar 2,7%, en de distributie door langetermijnhouders neemt af.
De historische data ondersteunt de these dat deze divergentie zich vaker heeft opgelost in het voordeel van de stabilisatie op de spotmarkt dan in het voordeel van de angst op de optiemarkt. Over zes jaar aan observaties zijn extreme skew-metingen in dit deciel gevolgd door gemiddelde 90-daagse rendementen van +13,2% en 360-daagse rendementen van +133,2%.
De mechanische logica is solide: wanneer hedging maximaal is, is de verkoopdruk uitgeput, is leverage weggespoeld, en is de pool van resterende verkopers klein. Dan zijn de voorwaarden voor een omkeer structureel aanwezig.
Waar de data geen steun voor biedt, is zekerheid over de timing of de trigger. De markt heeft het structurele profiel van een bodem, maar een profiel is geen garantie. De macrotegenwind is reëel, de geopolitieke risico’s zijn onopgelost, en de Federal Reserve heeft niet de monetaire verruiming geboden die eerdere herstelfases voorafging.
De optiemarkt zegt dat het nog nooit zo duur is geweest om je tegen neerwaarts risico te verzekeren.
De geschiedenis suggereert dat dat precies het moment is waarop die verzekering het minst waarschijnlijk nodig is. Of de geschiedenis zich opnieuw op vergelijkbare wijze herhaalt, hangt af van variabelen – van olieprijzen tot rentebesluiten tot geopolitieke uitkomsten – die geen enkel optiemodel kan voorspellen.
Lees hierna: Why Your Crypto Feed Is Wrecking Your Trades