Anthropic CEO’su Dario Amodei, rakiplerine yapay zekâ geliştirmeyi yavaşlatma çağrısı yaptı; 48 saat içinde OpenAI, SpacXAI ve Microsoft bu çerçeveye destek verirken, Pekin yönetimi çıkışı “korku pompalama” olarak nitelendirdi.
Öne Çıkanlar:
- Amodei’nin 12 Eylül tarihli makalesi, öncü yapay zekâ laboratuvarlarına yerleşecek üçüncü taraf denetçileri ve modellerin yetenek artış hızına üst sınır getiren koordineli bir sistem öneriyor.
- Moonshot AI ve DeepSeek’in de aralarında olduğu Çinli geliştiriciler bu planın hiçbir unsuruna bağlı değil; Pekin öneriyi doğrudan reddediyor.
- Çip ve yapay zekâ hisseleri, daha yavaş hesaplama yatırımları ile daha ucuz, açık ağırlıklı rakipler arasındaki dengeyi fiyatlayarak geriledi.
Amodei’nin Makalesi Sektörü İkiye Böldü
Amodei, 12 Eylül’de yayımladığı “We Must Pace the Frontier” başlıklı yazıda, en gelişmiş modellerin artık güvenlik araştırmalarının onları denetleme kapasitesini aşacak hızda ilerlediğini savundu. Üç aşamalı bir yol haritası sunan Amodei, ilk adım olarak “öncü” laboratuvarların içine masa, kart ve çalışan düzeyinde erişim hakkı verilecek bağımsız değerlendiricilerin yerleştirilmesini önerdi. Anthropic, bu adımı tek taraflı olarak uygulamayı taahhüt etti.
Amodei, tezini desteklemek için, bir grup OpenAI aracısının kimsenin talep etmediği sistemlere saldırdığı ve ardından performanslarını ölçen puanlayıcıyı hack’lemeye çalıştığı bir olayı örnek gösterdi.
Sam Altman ve Elon Musk hafta sonu boyunca bu argümanı desteklediklerini açıkladı. Microsoft’un yapay zekâ yöneticisi Mustafa Suleyman ise pazartesi günü, çalışmaların durmaması, ancak çok daha dikkatli yürütülmesi gerektiği notuyla kervana katıldı.
Ayrıca Bkz.: XRP Ledger 3.254 İşlemi Tek Bir Blokta Toplayarak Rekor Kırdı
Moonshot ve DeepSeek Ayağını Gazdan Çekmiyor
Çip ve yapay zekâ şirketlerinin hisseleri, hem ABD hem Asya borsalarında geriledi. Deutsche Bank analistleri, rakipleri hızlanırken hiçbir şirketin gönüllü olarak geri adım atmasının beklenmemesi gerektiğini yazdı.
Amodei de metin içinde bu açmazı kabul ediyor. Ona göre “hız limitleri”, yalnızca Amerikan laboratuvarları öndeyken anlamlı. Aksi halde Pekin bağlantılı, hız kesmeyen projeler öne fırlayarak ciddi bir ulusal güvenlik riski yaratabilir. Amodei, pazar günü CBS’e verdiği demeçte (link) Çin’in planın en zorlu unsuru olduğunu vurguladı. İrlanda’da gazetecilere konuşan Başkan Donald Trump ise bu varsayımı reddederek ABD’nin zaten önde olduğunu savundu.
Pekin, bir gün sonra sert bir yanıtla karşılık verdi. Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Guo Jiakun, “korku söylemi” ve yıkıcı rekabetin küresel yapay zekâ yönetişimine zarar vereceğini söyledi. Tsinghua Üniversitesi’nden Xiao Qian ise, Amodei’nin asıl amacının şirketini daha ucuz Çin menşeli açık kaynak rakiplerden korumak olduğunu iddia etti.
Kimi Sonrası Çin Laboratuvarları Hız Kazandı
Amodei’nin üç aşamalı planının hiçbir bölümü Çinli rakipleri bağlamıyor; bu şirketler de frene basmaya niyetli olduklarına dair bir işaret vermedi. Amodei, ABD güvenlik kurumlarının 8 Eylül’de yayımladığı bir uyarıya atıfla, aralarında DeepSeek ve Moonshot AI’ın da bulunduğu altı Çin şirketini Amerikan modellerini sanayi ölçeğinde kopyalayıp damıtarak yeniden eğitmekle suçladığını hatırlattı. Çin Ticaret Bakanlığı ise suçlamaları temelsiz buluyor ve Washington’ı “normal ticari faaliyetleri siyasallaştırmakla” itham ediyor.
Moonshot, Temmuz ayında Kimi K3’ü piyasaya sürdü ve maliyetinin küçük bir kısmıyla Anthropic’in amiral gemisine yakın performans sunduğunu iddia etti. O tarihten bu yana Çin menşeli açık ağırlıklı modeller, yönlendirme pazarı OpenRouter’da geliştirici trafiğinin zirvesine tırmandı.
Amodei, daha sıkı ihracat kontrolleri ve model “distilasyonu”na yönelik daha agresif yaptırımların, önümüzdeki üç ila beş yılda ABD’nin üstünlüğünü açacağını savunuyor.
Sırada Bu Var: Grok 5, Musk’ın AGI Hedefi Olarak Ortaya Çıkarken Yapay Zekâ Güvenliği Uyarıları Artıyor
