Ngành tiền mã hóa đang bước vào một giai đoạn mới, nơi những rủi ro và cơ chế bảo vệ lớn nhất không còn được quyết định bởi biến động giá, mà bởi việc các giao dịch tổ chức được thực hiện như thế nào và ở đâu, theo một báo cáo.
Báo cáo của Finery Markets cho thấy khối lượng giao dịch giao ngay tiền mã hóa trên thị trường phi tập trung (OTC) đã tăng 109% so với cùng kỳ năm trước, vượt xa tốc độ tăng trưởng trên các sàn tập trung và đi ngược lại những dự báo trước đó vốn cho rằng mức mở rộng sẽ khiêm tốn hơn nhiều.
Các dữ liệu cho thấy một sự dịch chuyển mang tính cấu trúc trong hành vi tổ chức, khi những thành phần lớn trên thị trường ngày càng chuyển hướng lệnh khỏi sổ lệnh công khai sang các địa điểm khớp lệnh riêng tư, song phương.
Thay vì phản ánh sự đầu cơ thái quá, báo cáo nhìn nhận tăng trưởng OTC như một phản ứng có chủ đích trước căng thẳng thị trường, rủi ro thực thi và nhu cầu thay đổi của các nhà giao dịch chuyên nghiệp hoạt động ở quy mô lớn.
Thị trường OTC đóng vai trò “giảm xóc” trong giai đoạn biến động
Dữ liệu đáng chú ý nhất trong báo cáo tập trung vào tháng 10/2025, khi một sự kiện depeg của stablecoin lớn đã kích hoạt gần 20 tỷ USD vị thế bị thanh lý trên thị trường crypto trong vòng 48 giờ.
Trong khoảng thời gian đó, các sàn giao dịch công khai chứng kiến thanh khoản bị phân mảnh mạnh, chuỗi thanh lý ồ ạt và việc định giá lại tài sản thế chấp ở mức cực đoan.
Ngược lại, các nền tảng OTC vẫn tiếp tục vận hành thông qua các pool thanh khoản riêng và cơ chế báo giá song phương, cho phép các lệnh lớn được khớp mà không phát đi các tín hiệu căng thẳng ra toàn thị trường.
Theo Finery Markets, động lực này đã ngăn chặn một vòng phản hồi lan rộng hơn có thể làm khuếch đại rủi ro hệ thống trên các sàn.
Sự kiện này làm nổi bật một sự phân hóa ngày càng rõ về vai trò thị trường.
Các sàn giao dịch công khai ngày càng đóng vai trò là nơi khám phá giá và là cửa ngõ cho nhà đầu tư nhỏ lẻ, trong khi hạ tầng OTC đang phát triển thành một lớp ổn định được thiết kế để kìm nén biến động trong những giai đoạn thị trường căng thẳng.
Cũng nên đọc: Goldman Sachs Is Dedicating A Large Internal Team To Crypto And Prediction Markets, CEO Says
Stablecoin trở thành lõi của thanh toán tổ chức
Stablecoin nổi lên như nhóm tài sản chiếm ưu thế trong thị trường OTC năm 2025, chiếm 78% tổng khối lượng giao dịch OTC, tăng từ 26% chỉ hai năm trước đó.
Sự dịch chuyển này cho thấy các tổ chức ngày càng ít dùng stablecoin như công cụ đầu cơ, mà nhiều hơn như “đường ray” thanh toán neo theo USD, kết nối thanh khoản on-chain với tài chính truyền thống.
Báo cáo cho rằng xu hướng này đang tái định nghĩa nơi rủi ro hệ thống thực sự tập trung.
Khi stablecoin trở thành phương tiện trao đổi chính cho giao dịch tiền mã hóa ở cấp tổ chức, các điểm dễ tổn thương không còn nằm chủ yếu ở biến động giá token, mà chuyển sang độ bền vững của hạ tầng thị trường thứ cấp, quy trình thanh toán và khả năng tiếp cận thanh khoản trong thời kỳ căng thẳng.
Sự tiến hóa này cũng phản chiếu mô thức trong các thị trường tài chính truyền thống, nơi các tổ chức trong lịch sử đã dịch chuyển khỏi các sàn minh bạch sang kênh khớp lệnh riêng, khi quy mô, hiệu quả sử dụng vốn và sự kín đáo trở nên quan trọng hơn so với việc khám phá giá công khai liên tục.
Tăng trưởng OTC là tín hiệu trưởng thành, không phải phân mảnh
Trong khi khối lượng giao dịch giao ngay trên sàn tập trung chỉ tăng 9% năm 2025 và hoạt động trên các sàn phi tập trung biến động mạnh theo tâm lý thị trường, giao dịch OTC lại cho thấy đà tăng đều và lũy tiến xuyên suốt chu kỳ.
Finery Markets xem sự phân kỳ này là bằng chứng của quá trình trưởng thành thị trường, hơn là dấu hiệu phân mảnh.
Khi tiền mã hóa hòa nhập sâu hơn vào bảng cân đối kế toán của các tổ chức, báo cáo gợi ý rằng hệ sinh thái đang bắt đầu giống với các thị trường FX và thu nhập cố định đã phát triển, nơi một phần đáng kể khối lượng được thực hiện ngoài sàn giao dịch nhằm giảm tác động thị trường và rủi ro thực thi.
Đọc tiếp: Bitcoin's Push Above $97,000 Not Organic, Warns Glassnode