Zcash (ZEC) เตรียมยกระดับความปลอดภัยด้วยลายเซ็นดิจิทัลแบบต้านทานคอมพิวเตอร์ควอนตัมในช่วงเดือนมกราคม โดยจะเริ่มจากพูลธุรกรรมแบบโปร่งใส (transparent pool) ที่ถือเหรียญออกหมุนเวียนอยู่ราว 70% ของทั้งหมด แม้ในขณะนี้ยังไม่มีการกำหนดวันเปิดใช้งานบนเครือข่ายหลักอย่างเป็นทางการ
ประเด็นสำคัญ:
- ทีมวิศวกรของ Zakura ตั้งเป้าออกฟีเจอร์รองรับลายเซ็นแบบ hash-based บน Zcash ให้ทันเดือนมกราคม แต่ยังไม่มีวันเปิดใช้จริงบนเน็ตเวิร์ก
- ระยะแรกจะครอบคลุมเฉพาะธุรกรรมแบบโปร่งใส ซึ่งเป็นพูลที่ถือ ZEC อยู่ราว 11.96 ล้านจาก 16.98 ล้านเหรียญที่ถูกออกแล้ว
- ธุรกรรมแบบปกปิด (shielded) ต้องพัฒนาต่างหาก ขณะที่โครงการป้องกันควอนตัมเต็มรูปแบบถูกวางไทม์ไลน์ไว้ถึงสิ้นปี 2027
แผนอัปเกรดควอนตัมของ Zcash
“ทีมของเราวางแผนจะใส่ opcode สำหรับลายเซ็นแบบหลังยุคควอนตัม (post-quantum signatures) ลงใน Zcash ภายในเดือนมกราคม” โรมัน อัคห์ทาริเอฟ วิศวกรจาก Zakura ระบุไว้ในบทความด้านวิศวกรรมของบริษัท บนเว็บไซต์
ชุด opcode หรือคำสั่งใหม่นี้ จะช่วยให้เครือข่ายสามารถตรวจสอบลายเซ็นแบบ hash-based ซึ่งเป็นวิธีอนุมัติการชำระเงินที่ออกแบบมาเพื่อต้านทานการโจมตีด้วยคอมพิวเตอร์ควอนตัม โดยมีลายเซ็นแบบ Winternitz แบบใช้ครั้งเดียว (one-time signatures) เป็นหนึ่งในตัวเลือก
ลายเซ็นประเภทนี้อ้างอิงพื้นฐานคณิตศาสตร์คนละชุดกับกุญแจแบบเส้นโค้งวงรี (elliptic-curve keys) ที่กระเป๋าเงินดิจิทัลส่วนใหญ่ใช้กันอยู่ในปัจจุบัน ดังนั้น ต่อให้มีความก้าวหน้าที่สามารถเจาะกุญแจปัจจุบันได้ ก็จะไม่ส่งผลโดยตรงกับลายเซ็นชุดใหม่เหล่านี้
Zakura เป็นหนึ่งในซอฟต์แวร์หลักที่ใช้รันเครือข่าย Zcash เดือนมกราคมถือเป็นเป้าหมายในแผนพัฒนาเท่านั้น และจนถึงตอนนี้ยังไม่มีการประกาศวันเปิดใช้บนเมนเน็ตอย่างเป็นทางการ
แผนระยะแรกเน้นไปที่ธุรกรรมแบบโปร่งใส ฝั่งสาธารณะของเครือข่าย ซึ่งมีลักษณะการทำงานคล้ายธุรกรรมของ Bitcoin (BTC) โดยที่ที่อยู่และยอดเงินโอนจะมองเห็นได้บนบล็อกเชน พูลนี้ถือเหรียญอยู่ราว 11.96 ล้าน ZEC จาก 16.98 ล้านเหรียญที่ถูกออกแล้ว หรือประมาณ 7 ใน 10 ของอุปทานทั้งหมด ตามข้อมูลจาก ZecStats
ขณะเดียวกัน Zakura ยังได้พัฒนาเครื่องมือค้นหายอดคงเหลือแบบอาศัยเทคนิค private information retrieval ซึ่งช่วยให้ผู้ใช้เช็กยอดได้โดยไม่เปิดเผยให้เซิร์ฟเวอร์รู้ว่าแอดเดรสไหนเป็นของผู้ใช้บ้าง เครื่องมือนี้ถูกรวมในรูปแบบทดลองในกระเป๋าเงิน Vizor
อ่านเพิ่มเติม: กระแส Crypto ETF กลับมาคึกคัก หลังเงินไหลเข้าแตะ 50 พันล้านดอลลาร์ JPMorgan ชี้
คำเตือนจาก Justin Drake
บทความของ Zakura เผยแพร่ออกมาหลังจาก จัสติน เดรค นักวิจัยของ Ethereum (ETH) ออกมาเตือนเมื่อวันพฤหัสบดี เรียกร้องให้ผู้ถือเหรียญเตรียมพร้อมรับมือสถานการณ์ที่เขาเรียกว่า “bunker mode”
เดรคประเมินว่าในกรณีเลวร้ายที่สุด ปัญญาประดิษฐ์อาจค้นหาช็อตคัตในคณิตศาสตร์ที่ใช้ปกป้องกระเป๋าเงิน Bitcoin และ Ether ได้ “ในช่วงไม่กี่เดือน ไม่ใช่หลายปี”
ถึงตอนนี้ยังไม่มีการสาธิตการโจมตีเชิงปฏิบัติที่สามารถเจาะกุญแจของกระเป๋าเงินเหล่านั้นได้จริง แต่นักลงทุนก็ยังตอบสนองอย่างระมัดระวัง ข้อมูลจาก CoinGecko ระบุว่า ราคา ZEC ปิดการซื้อขายวันพฤหัสบดีแถว 1,185 ดอลลาร์ ร่วงลงราว 11% เมื่อเทียบกับสัปดาห์ก่อนหน้า ก่อนดีดกลับมาซื้อขายใกล้ 1,240 ดอลลาร์ในวันศุกร์
โรดแมปธุรกรรมแบบปกปิดของ Zcash
ด้านธุรกรรมแบบปกปิด (shielded payments) ซึ่งซ่อนทั้งผู้ส่ง ผู้รับ และจำนวนเงิน ยังต้องการงานวิจัยและพัฒนาเพิ่มเติม การออกแบบกลไกกู้คืนหลังควอนตัมของ Zcash เองก็ระบุความเสี่ยงว่า หากผู้โจมตีถือแอดเดรสของผู้รับอยู่ในมือ อาจบันทึกธุรกรรมที่เข้ารหัสไว้ตั้งแต่วันนี้แล้วรอให้เกิด “การทะลวงคณิตศาสตร์” ในอนาคตเพื่อถอดรหัสย้อนหลัง
เป้าหมายเดือนมกราคมถือเป็นส่วนหนึ่งของแผนงานด้านควอนตัมที่ดำเนินมาอย่างต่อเนื่องในระบบนิเวศ Zcash จอช สไวฮาร์ต ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของ Zcash Open Development Lab เคยกล่าวบนเวทีประชุมที่ไมอามีเมื่อเดือนพฤษภาคมว่า โปรเจ็กต์มุ่งสู่สถานะ “ป้องกันควอนตัมเต็มรูปแบบ” ภายใน 12–18 เดือน
การอัปเกรดเครือข่ายเมื่อเดือนกรกฎาคมที่ผ่านมาได้เพิ่ม “Ironwood notes” ที่ออกแบบมาให้กู้คืนได้ในโลกหลังยุคควอนตัม ขณะที่ Shielded Labs ก็ได้เปิดตัวโครงการ Epoch เมื่อวันที่ 1 ตุลาคม พร้อมตั้งเป้าให้โซลูชันคริปโทกราฟีแบบต้านทานควอนตัมพร้อมใช้งานจริงภายในสิ้นปี 2027
อ่านต่อ: OpenAI กับ 719 บทพิสูจน์คณิตศาสตร์ถูกวิจารณ์ยับ: ปมสมการ Navier-Stokes ถูกแปลความคลาดเคลื่อน?