Justin Sun cho biết ngày thứ Bảy rằng TRON (TRX), mạng lưới đang nắm giữ khoảng 95 tỷ USD stablecoin, có thể đưa cơ chế mật mã kháng lượng tử (post-quantum cryptography) lên mainnet bất cứ lúc nào, dù ông không nêu mốc thời gian cụ thể.
Điểm chính:
- Sun nói giải pháp mật mã hậu lượng tử của TRON đã chạy trên testnet và sẵn sàng cho mainnet, nhưng chưa có ngày triển khai.
- Testnet Nile hỗ trợ hai chuẩn chữ ký hậu lượng tử kể từ bản nâng cấp phần mềm ngày 30/6.
- Kế hoạch trước đó dự kiến triển khai lên mainnet trong quý 3, đã kết thúc ngày 30/9.
TRON nói mainnet đã sẵn sàng
Nhà sáng lập mạng lưới cho biết trong một bài đăng trên X ngày 10/10 rằng giải pháp mật mã hậu lượng tử của TRON đã chính thức hoạt động trên testnet và đội ngũ đang theo dõi sát tiến bộ trong điện toán lượng tử và trí tuệ nhân tạo. “Chúng tôi đã sẵn sàng đưa năng lực kháng lượng tử lên mainnet bất cứ lúc nào”, ông viết. Tuy nhiên, ông không đưa ra thời điểm kích hoạt.
Ông còn nhấn mạnh rằng TRON được chuẩn bị để trở thành một trong số ít blockchain lớn đạt trạng thái “phòng thủ” trước khi bước sang cái gọi là Q-Day – thời điểm các máy tính lượng tử đủ mạnh để phá vỡ các chuẩn mã hóa hiện nay. Công việc trên testnet bắt đầu từ ngày 30/6, khi testnet Nile của TRON triển khai bản phần mềm mới hỗ trợ hai sơ đồ chữ ký hậu lượng tử: FN-DSA-512 dựa trên Falcon và ML-DSA-44 dựa trên Dilithium.
Bản nâng cấp này bao phủ các giao dịch, chữ ký khối, bắt tay ngang hàng (peer-to-peer handshake) và xác minh hợp đồng thông minh. Trên Nile, mỗi sơ đồ chữ ký được kích hoạt thông qua một cuộc bỏ phiếu riêng của ủy ban, và FN-DSA-512 là lựa chọn đầu tiên được mở cho nhà phát triển từ tháng 7. Việc kích hoạt trên mainnet sẽ phải thông qua cơ chế quản trị riêng, và hiện chưa có lịch trình chính thức.
Bài liên quan: Zcash đặt mục tiêu lượng tử vào tháng 1 cho 70% nguồn cung ZEC, nhưng vẫn thiếu một ngày cụ thể
Nguy cơ lượng tử đối với Bitcoin
Giới phát triển lo ngại rằng một máy tính lượng tử đủ mạnh có thể phá vỡ mật mã đường cong elliptic – nền tảng bảo mật của Bitcoin (BTC), Ethereum (ETH) và nhiều mạng lưới khác. Cho đến hiện tại, chưa có hệ thống công khai nào đạt tới ngưỡng này.
Nhà nghiên cứu Ethereum Justin Drake ước tính có một xác suất nhỏ nhưng đáng kể rằng bước đột phá này có thể xảy ra vào đầu thập niên 2030, đồng thời cảnh báo mọi dự báo về thời điểm tấn công đều mang tính xác suất, không chắc chắn. Nhà sáng lập Binance Changpeng Zhao từng lập luận hồi đầu năm rằng các mạng lưới có thể đối phó rủi ro bằng cách áp dụng thuật toán mới, khẳng định “tất cả crypto chỉ cần nâng cấp là xong” và không có lý do để hoảng loạn.
Việc chuyển đổi này không miễn phí, vì chữ ký FN-DSA-512 có thể lên tới 667 byte và chữ ký ML-DSA-44 cố định ở mức 2.420 byte, so với khoảng 64–72 byte đối với chữ ký TRON đang dùng. Chữ ký lớn hơn làm tăng nhu cầu băng thông và lưu trữ trên một blockchain nơi tổng nguồn cung stablecoin đang ở mức gần 95 tỷ USD, gần như toàn bộ là Tether (USDT).
Dòng thời gian của Justin Sun
Sun khởi động lộ trình này hôm 14/4, cam kết TRON sẽ là blockchain công khai lớn đầu tiên đưa các sơ đồ chữ ký hậu lượng tử lên mainnet, đồng thời cho rằng Bitcoin và Ethereum đang chậm chân hơn. Cuối tháng đó, ông trình bày kế hoạch testnet trong quý 2 và triển khai mainnet trong quý 3.
Đến tháng 8, ông tiếp tục hứa hẹn một bản nâng cấp toàn mạng hoàn tất trước cuối năm 2026, trong khi quý 3 khép lại ngày 30/9 mà tính năng này vẫn chỉ dừng ở testnet.
Bài tiếp theo: Bezos nói AI có thể giúp tuần làm việc chỉ còn ba ngày sau khi Amazon cắt giảm 30.000 việc làm
